Đưa “thủ phủ mận hậu” Sơn La lên không gian số qua mô hình Livestream thực chiến

Trong hai ngày 12 và 13/5/2026, tại các xã Phiêng Khoài, Mường É và Yên Châu (tỉnh Sơn La), Trung tâm Phát triển thương mại điện tử và Công nghệ số - eComDX (Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Bộ Công Thương) phối hợp với Sở Công Thương tỉnh Sơn La tổ chức chuỗi đào tạo “Livestream thực chiến”. Chương trình ghi dấu ấn bằng mô hình đào tạo linh hoạt: học viên tiếp cận lý thuyết nền tảng tại hội trường và trực tiếp thực hành kỹ năng quay video, quảng bá sản phẩm ngay tại “thủ phủ mận hậu” Phiêng Khoài.

Bà con nông dân xã Yên Châu chăm chú tiếp nhận các "bí kíp" livestream thực chiến từ đội ngũ chuyên gia

Phá bỏ hiệu ứng “tàng hình” trên không gian số

Chia sẻ về xu hướng thị trường năm 2026, ông Nguyễn Hữu Tuấn, Giám đốc eComDX cho biết, với quy mô thị trường TMĐT B2C dự báo chạm mốc 31 tỷ USD và tốc độ tăng trưởng ổn định ở mức 25%/năm, TMĐT không còn là một lựa chọn thêm thắt mà đã trở thành yếu tố sống còn cho nông sản địa phương.

Ông Tuấn nhận định, thách thức lớn nhất của bà con nông dân hiện nay chính là hiệu ứng “tàng hình”. Hiểu một cách đơn giản, nếu sản phẩm dù tốt đến mấy nhưng không có sự hiện diện trên các nền tảng số, người bán hàng sẽ hoàn toàn "vô hình" và đánh mất cơ hội tiếp cận lượng khách hàng khổng lồ đang dịch chuyển sang mua sắm trực tuyến.

Ông Nguyễn Hữu Tuấn, Giám đốc eComDX chia sẻ về xu hướng TMĐT 2026 và chiến lược “hiện diện số” cho nông sản tại hội trường.

Theo ông Tuấn, đây chính là thời điểm vàng để nông sản Sơn La thay vì phụ thuộc vào thương lái hay các kênh truyền thống, việc làm chủ kỹ năng livestream và kinh doanh số sẽ giúp bà con trực tiếp tìm kiếm khách hàng toàn quốc, xây dựng uy tín "chính chủ" và tối ưu hóa chi phí vận hành dựa trên sức mạnh của dữ liệu (Data) dẫn đường.

Từ lý thuyết hội trường đến thực chiến dưới tán mận

Học viên tỉ mỉ thực hành kỹ năng quay phim, chụp ảnh sản phẩm sao cho bắt mắt và chuyên nghiệp ngay tại hiện trường

Ngay sau khi tiếp nhận các kiến thức về pháp luật TMĐT, xây dựng kênh TikTok và kịch bản bán hàng bằng AI tại hội trường, toàn bộ giảng đường đã được "di chuyển" trực tiếp ra vườn mận Phiêng Khoài đang vào chính vụ để thực hành.

Dưới sự hướng dẫn của đội ngũ chuyên gia eComDX, học viên đã áp dụng luôn kiến thức vừa học vào thực tế. Từ việc học viên tự tay quay video, chụp ảnh sản phẩm, chọn góc máy khai thác độ tươi ngon của quả mận tại gốc, đến việc thực hiện các phiên livestream trực tiếp. Phương pháp "cầm tay chỉ việc" giúp học viên nhanh chóng làm chủ công nghệ, biết cách tương tác tạo cảm xúc và xây dựng lòng tin với khách hàng ngay trên sóng trực tiếp.

Nhiều học viên đã tỏ ra rất phấn khởi khi lần đầu tiên tự tay thực hiện được một phiên livestream hoàn chỉnh và nhận được sự tương tác trực tiếp từ người xem trên nền tảng số. Tuy nhiên, để những trải nghiệm thực chiến này trở thành kết quả kinh doanh bền vững, chuyên gia eComDX đặc biệt lưu ý bà con về khâu kiện toàn vận hành và logistics, những yếu tố "sống còn" đối với nông sản tươi như mặt hàng trái mận.

Các học viên tập trung tiếp thu lý thuyết nền tảng trước khi bước vào giờ thực hành thực chiến tại vườn

Chuyên gia eComDX nhấn mạnh, khi đưa sản phẩm lên sàn TMĐT, bà con phải tuyệt đối tuân thủ tiêu chuẩn: “Cùng kích cỡ, cùng chất lượng, đồng đều về màu sắc và không lẫn hàng lỗi”. Do đặc thù nông sản dễ hỏng, phụ thuộc mùa vụ và logistics phức tạp, nếu không chuẩn bị kỹ lưỡng về quy trình đóng gói và bảo quản, nhà vườn rất dễ rơi vào tình trạng "vỡ vận hành" khi đơn hàng tăng đột biến. Việc đảm bảo chất lượng hàng hóa đồng nhất ngay từ khâu hái tại gốc chính là cách duy nhất để bà con xây dựng uy tín "chính chủ" và giữ chân khách hàng bền lâu trên không gian mạng.

Không khí phấn khởi của phiên thực hành livestream ngay dưới tán mận của các học viên xã Phiêng Khoài.

Hình thành hệ sinh thái nhân lực số bền vững

Đại diện Sở Công Thương tỉnh Sơn La đánh giá, việc kết hợp giữa lý thuyết và thực hành thực chiến là giải pháp cụ thể để giải bài toán tiêu thụ nông sản bền vững cho Sơn La. Livestream bây giờ không chỉ là một kênh bán hàng thuần túy nữa mà đã trở thành “vũ khí chiến lược” để giúp nông dân làm chủ đầu ra, thay đổi hoàn toàn phương thức kinh doanh cũ.

Chứng kiến sự hào hứng của bà con khi lần đầu làm quen với các thao tác bán hàng hiện đại, ông Nguyễn Hữu Tuấn, Giám đốc eComDX khẳng định ngay tại vườn mận: “Việc chuyển đổi từ phương thức bán hàng truyền thống sang kinh doanh số không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu tất yếu để nông sản Sơn La bắt kịp xu thế thị trường. eComDX mong muốn thông qua livestream, chúng ta có thể hiện thực hóa mô hình ‘Thương mại điện tử không khoảng cách’. Tại đây, công nghệ đóng vai trò xóa nhòa ranh giới địa lý, giúp người tiêu dùng dù ở đâu cũng có thể thẩm định niềm tin, trực tiếp kiểm chứng quy trình thu hoạch và cảm nhận tâm huyết của bà con nông dân ngay qua màn hình điện thoại. Chúng tôi sẽ tiếp tục đồng hành để bà con không chỉ biết làm, mà còn làm chủ công nghệ, đưa đặc sản quê hương vươn xa trên các nền tảng số.”

Không khí phấn khởi khi bà con tự tay thao tác đưa sản phẩm lên sàn TMĐT, mở ra kênh tiêu thụ mới cho nông sản địa phương

“Sự tự tin của bà con cũng như các bạn trẻ hôm nay chính là động lực để chúng tôi tiếp tục sát cánh, tiếp sức để thương mại số thực sự trở thành đòn bẩy, mở ra nhiều cơ hội cho nông sản vùng cao Sơn La.” ông Tuấn cho biết.